عدم تعلق خمس به ماهی و سایر حیوانات دریایی
آیا به ماهی و سایر حیوانات دریا خمس تعلق میگیرد؟
ماهى و حيوانات ديگرى را كه از دريا مىگيرند خمس ندارد، ولى جزء درآمد كسب حساب میشود كه اگر در آخر سال چيزى از آن يا قيمت آن اضافه بماند خمس دارد.
تعلق خمس به پول حاصل از بازخرید خدمت
آيا به پول بازخريد خدمت خمس تعلق میگیرد؟
چنانچه چيزى از آن در پايان سال خمسى اضافه بماند خمس دارد.
خمس حقوقی که زن در اختیار شوهر قرار میدهد
زنى كه همه حقوق خود، يا مقدارى از آن را، براى خرج زندگى در اختيار شوهرش قرار میدهد، آيا بايد خمس همه حقوق را بدهد يا خمس باقيمانده را؟
آنچه را در پايان سال خمسیاش اضافه میماند بايد تخميس كند.
سال خمسی واحد براى کسى که در چند رشته کسبوکار دارد
چنانچه شخصی کسبوکار متعدد داشته باشد باید برای هر درآمد شغلی، سال خمسی جداگانه قرار دهد؟
كسى كه داراى چند رشته کسبوکار است، مثلاً هم زراعت دارد و هم صنعت و هم درآمد كارگرى، بايد منافع همه را در آخر سال يكجا حساب كند، چنانچه چيزى زائد بر مخارج داشت خمس آن را بدهد.
حکم شرط ضمن عقد برای دریافت وام با بهره
شرطی ضمن یک عقد بیع منعقد شده که فروشنده متعهد می شود در صورتی که خریدار نتواند قسمتی از ثمن را از بانک وام بگیرد بایع شخصاً آن مبلغ را با سود بانکی به مشتری وام دهد و عملاً بخشی از ثمن را به صورت اقساط به علاوه سود بگیرد؛ آیا شرط مذکور صحیح است؟
چنین شرطی باطل است؛ ولی عقد باطل نمی شود و چنانچه خریدار نتواند ثمن را بپردازد فروشنده می تواند معامله را فسخ کند.
حکم جایگزینی وام مسکن با پس انداز شخصی
با توجه به اینکه در خرید مسکن اکثر فروشندگان ابتدا وجه ملک خود را دریافت وسپس اقدام به انتقال سند می نمایند وهمچنین اینکه جهت دریافت وام مسکن می بایست سندمذکور در رهن بانکها قرارگیرد در صورتیکه خریدار مبلغ ملک را از ذخیره پس انداز خود برداشت کرده وبه فروشنده پرداخت نماید وپس از دریافت وام مسکن آن را جایگزین وجه پرداختی از پس انداز نماید آیا اشکالی وجود دارد؟
در صورتیکه این مسأله را به اطلاع بانک رسانده و چنین وکالتی از آنها گرفته باشد اشکالی ندارد.
حکم مالکیت سود وام عمره دانشجویی در صورت انصراف
کانون حج و زیارت دانشگاه به تعدادی از دانشجویان مبلغ ۴۰۰ هزار تومان جهت ثبت نام عمره وام بدون بهره داد و این افراد با مبلغ مزبور ثبت نام کرده اند. ولی به دلایلی عده ای از دانشجویان پیش از سفر، از رفتن به عمره انصراف داده و بانک مبلغ اولیه (۴۰۰ هزار تومان) را به همراه سود سپرده گذاری به آنها برگردانده است. حال که دانشجویان مزبور برای تسویه بدهی خود (۴۰۰ هزار تومان) به دانشگاه مراجعه نموده اند دانشگاه مدعی است چون ما به شما وام داده ایم سود فیش عمره هم مال دانشگاه است و از دانشجویان مبلغ اضافه سود را می گیرد. لطفاً بفرمایید این عمل مسئولان دانشگاه مشروع می باشد؟ در صورت عدم صحت، آیا اگر در هنگام دادن وام به دانشجویان، دانشگاه شرط کرده باشد که در صورت انصراف، سود سپرده شما متعلق به دانشگاه است، این شرط مشروعیت دارد؟
سود متعلق به دانشجو است که وام را گرفته؛ زیرا در لحظه تعلق سود، پول مال دانشجو است مگر این که از اول شرط کرده باشند که در صورت انصراف سود آن متعلق به دانشگاه است.
حکم دریافت سود برای وام مشارکتی شرکت ها
در روزنامه ها بعضی از شرکت ها جهت مشارکت در ساخت و غیره وام مشارکتی می پردازند و 3 درصد سود می گیرند بعضی ها هم روی فیش حقوقی و غیره؛ آیا این کاراشکال دارد؟
سود گرفتن بر وام در هر صورت ربا و حرام است، مگر اینکه به شکل مضاربه دربیاید.
عدم فرق ميان کسبها و درآمدها در تعلق خمس
آیا در تعلق خمس به درآمدهای فرد، بین کسبها و درآمدها فرقی وجود ندارد؟
هیچگونه تفاوتى میان کسبها و درآمدهاى کسب نیست، ولى اگر انسان چیزى را بهعنوان وام از دیگرى بگیرد خمس ندارد، همچنین اموالی که بهعنوان ارث به او میرسد مشمول خمس نیست، مگر اینکه بداند شخص میت خمس آن را نداده، یا به خاطر سایر اموالش بدهکار خمس است؛ و اگر مال ارث ترقّی قیمت پیدا کند و سال خمسی بر آن بگذرد مقدار تفاوت آن خمس دارد.
خمس مازاد درآمدهاى مختلف
در چه صورتی به درآمدهای انسان خمس تعلق میگیرد؟
هرگاه انسان از طريق زراعت يا صنعت يا تجارت يا از طريق كارگرى و كارمندى در مؤسسات مختلف درآمدى به دست آورد، چنانچه از مخارج سال او و همسر و فرزندان و ساير كسانى كه نفقه آنها را میدهد زياد آيد، بايد خمس (یکپنجم یا بیست درصد) آن را بپردازد.

