شک در افراط یا تفریط در نگهداری امانت
خانمى گردنبند طلاى خود را به من سپرد تا جهت تعویض زنجیر آن به مغازه طلافروشى ببرم، ازآنجاکه ایشان اصرار فراوانى کرد من قبول کردم، گردنبند را در کیفدستی خود نهاده و به مغازه طلافروشى رفتم، وقتى به مغازه رسیدم متوجّه شدم گردنبند در کیف نیست، آیا من ضامن هستم؟
چنانچه شما در حفظ گردنبند سهلانگاری یا کوتاهى کردهاید ضامن هستید، در غیر این صورت ضامن نمیباشید و اگر شک دارید با یکدیگر مصالحه کنید.
حکم خونی که زنان فاقد رحم می بینند
خانمى که عمل جرّاحى کرده و رحم او را برداشته اند، چنانچه خونی مشاهده نماید، وظیفه ی او چیست؟
در صورتي که رحم آنها را به طور کامل برداشته باشند خوني که ميبينند عادت محسوب نميشود و حکم خون زخم و مانند آن را دارد و براي نماز شستن آن خونها کافي است. و در صورت طلاق احتياط اين است که عده نگه دارد.
لکه بینی زن در غیر عادت وقتیه و عددیه در حج
خانمى که عادت ماهانه وقتیّه و عددیّه داشته و مثلاً روز هفتم ماه پاک میشده، همان روز پاک میشود و پس از انجام غسل اعمال عمرهاش را بجا میآورد. روز بعد لک میبیند و دوباره غسل میکند و اعمالش را بجا میآورد. تا روز نهم که به سمت عرفات حرکت میکند پاک بوده، ولى روز یازدهم دوباره لک میبیند. آیا حجش مبدّل به اِفراد شده است؟
در فرض مذکور وظیفه او همان حج تمتّع است و اعمال او صحیح بوده است.
ناقص ماندن اعمال حج به خاطر بیهوشی
خانمى که در مسیر رمی جمرات براثر شلوغى و ازدحام شوهرش را گمکرده و به خاطر شدّت اضطراب و ترس شوکه شده و از هوش میرود؛ و بعد از به هوش آمدن قادر بر سخن گفتن نبوده و نمیتوانسته بقیّه اعمالش را بجا آورد؛ و قرار بوده است که شوهرش به نیابت او اعمال را انجام دهد اما پس از مراجعت به ایران قسم یاد میکند که اعمال نیابتى را بجا نیاوردهام. حج آن خانم چه حکمى دارد؟ اکنون وظیفهاش چیست؟
چنانچه اعمال روز عید (رمى جمره، قربانى، تقصیر) را بجا آورده و اعمال مکه را انجام نداده، در صورت امکان خودش به مکه برود و آن اعمال را بجا آورد و اگر ممکن نیست، نایب بگیرد و در فرض سؤال که صورت اضطرار است کفّارهای به سبب عدم بیتوته در منى لازم نیست و نسبت به عدم انجام رمى جمرات، در سال بعد قضا کند و اگر خودش نمیتواند برود، نایب بگیرد.
خون زخم یا جراحت زنان
خانمى چند ماه است كه لکّههای پیدرپی میبیند و برخى از پزشكان احتمال میدهند كه مربوط به زخمهای درونى باشد. وظيفه چنين شخصى چيست؟
اگر خون ناشي از زخم و جرح يا عفونت باشد و يا احتمال قوي باشد که مربوط به آن است غسل ندارد و بايد محل را تطهير کند و نمازها را بخواند ولي اگر با ايام عادت مصادف شد خوني که احتمال میدهد مربوط به عادت باشد و جريان داشته باشد (نشانههای خون حيض را داشته باشد) حکم حيض را دارد؛ اما چنانچه نشانههای حیض را نداشته باشد و خون مربوط به عوارض رحم باشد استحاضه محسوب میشود; و در اين صورت چنانچه كم باشد، در حدّ لکّههای مختصر، غسل ندارد، ولى بايد براى هر نماز وضو بگيرد و بدن را بشويد و نماز بخواند و اگر خون جريان دارد غسل واجب میشود (یک غسل براى نماز صبح و غسل ديگر براى نماز ظهر و عصر و غسل سه براى نماز مغرب و عشا) و اگر غسل برايش ضرر يا مشقّت شديد دارد میتواند بهجای آن تيمّم كند.
قطع شدن خون با مصرف قرص و انجام اعمال در حال پاکی سپس لکه دیدن
خانمى پس از وقوف در عرفات و مشعر، عادت ماهانه مىشود. با مصرف قرص خون قطع مىشود و اعمال را انجام مىدهد؛ ولى پسازآن لك مىبيند. وظيفهاش چيست؟
اگر اعمال او در حال پاك بودن انجامشده صحيح است و اشکالی ندارد.
حکم سقط به خاطر فلج شدن جنین با تزریق واکسن سرخک
خانمى هستم باردار، كه در ۴۰ روز اوّل واكسن سرخك را تزريق كردم. نمىدانستم تزريق واكسن در چنين شرايطى، منجر به عقبافتادگى ذهنى و فلج كامل جنين میشود. اكنون با توجّه به شرايط اینجانب، سقطجنین چه حكمى دارد؟
طبق آنچه بعضى از اطبّاى معروف گفتهاند اين احتمال بسيار ضعيف است، پس نمیتوان سقطجنین كرد.
بیرون آوردن دستگاه جلوگیری از بارداری
خانمى نمیدانسته گذاشتن دستگاه درون رحمى اگر مستلزم نظر و لمس حرام باشد جايز نيست، لذا اين كار را انجام داده است. با توجّه به اينكه اگر آن را خارج نكند مجبور است هرچند وقت یکبار براى معاينه نزد دكتر برود و اين مستلزم نظر و لمس حرام است. آيا بايد آن را بيرون آورد؟
مادام كه بيرون آوردن آن لازم نباشد، میتواند آن را به حال خود باقى بگذارد و بعد بهعنوان ضرورت آن را خارج نمايد.
نماز در حجر اسماعیل و عدم فرصت اعاده به خاطر حیض شدن
خانمى نماز طواف خود را در حجر اسماعيل خوانده و به منزل بازگشته و سپس متوجّه شده كه حائض گرديده و طبق عادت هرماهه تا وقوف به عرفات پاك نمىشود. آيا نمازى كه خوانده صحيح بوده؟ اگر صحيح نبوده، وظيفهاش چيست؟
عمره او صحيح است و بايد براى حج تمتّع محرم شود و هنگامیکه براى اعمال مکه به مکه بازگشت، نماز طواف عمره را پشت مقام ابراهيم بجا مىآورد و احتياط آن است كه نماز سابق را قبل از طواف حج تمتّع بخواند.
نذر روزه عاشورا
خانمى نذر کرده است که در روز تاسوعا و عاشورا روزه بگیرد، بعد فهمیده که روزه عاشورا، مکروه است. آیا باید به نذر خود عمل کند، یا روز دیگرى را در نظر بگیرد؟
باید به نذر خود عمل کند ولى در آینده ازاینگونه نذرها بپرهیزد؛ و مکروه بودن روزه عاشورا به معنى این است که ثوابش کمتر است.
حکم تحصیل دختران وزنان
خانمى میخواهد به تحصیل خود ادامه دهد که بعدها شغل حلالى انتخاب کند ولى فعلاً ادامه تحصیل ملازم با این است که بانام حرم روبهرو شود مثلاً نزد مرد نامحرم درس بخواند یا اینکه با مردها در یک کلاس باشند، آیا تحصیل با چنین شرایطى جایز است؟
هرگاه توأم با امر حرامى نگردد مانعى ندارد، مانند خلوت با اجنبى و مفاسد دیگر، ولى سزاوار است که مسؤولین کشورهاى اسلامى برنامهای براى جدا ساختن مراکز تحصیلى پسران و دختران تنظیم کنند.
وضو با مژه کاشته شده
خانمى مژه مى كارد، براى وضو و غسل تكليفش چيست؟
در صورتي که ضرورتي براي اين کار نباشد آن را ترک کنند، و چنانچه ضرورتي وجود داشته باشد و امکان جداسازي مژه هاي مصنوعي به هنگام وضو نباشد، بصورت عادي وضو را انجام مي دهد.
تکلیف خمس درآمد زن سرپرست خانوار
خانمى كه نان، خوراك و وسايل موردنیاز زندگیاش را خودش تهيّه میکند، آيا به او خمس تعلق میگیرد؟
چنانچه درآمدش بيش از مخارجش نباشد، خمس بر او واجب نيست.
نیابت طواف نساء از حائضی که اعمال مکه را مقدم داشته
خانمى كه اعمال مکه را بر وقوف عرفات مقدّم داشته، بعد از انجام سعى حائض مىگردد. شوهرش در همان زمان به نيابت از او طواف نساء را انجام مىدهد. آيا اين نيابت صحيح است؟
چنين نيابتى صحيح نيست. زيرا تقديم اعمال مکه براى كسى جايز است كه خودش بخواهد آن را انجام دهد.

